ข่าวการสำรวจใบลาน
วัดบ้านตำแย บ้านตำแย ตำบลนาสีนวน อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม

วันที่ 14 กรกฎาคม 2547
          คณะสำรวจโครงการอนุรักษ์ใบลานฯ มมส. ได้ออกสำรวจอย่างละเอียด จัดหมวดหมู่ จัดชื่อเรื่อง ให้อยู่ในกลุ่มเดียวกัน ที่วัดบ้านตำแย ตำบลนาสีนวน อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม ซึ่งเคยมาสำรวจแล้วเมื่อวันที่ 16 มกราคม 2547ที่ผ่านมา
          สภาพใบลานอยู่ในสภาพที่เกือบสมบูรณ์มาก จากการสอบถาม ท่านเจ้าอาวาสได้กล่าวว่า คัมภีร์ใบลานนี้ไม่มีใครมาสนใจเลย เพราะหาคนที่อ่านออกยาก สภาพใบลานจึงอยู่ในสภาพเรียบร้อย ห่อผ้าพื้นบ้าน และผ้าขาว คณะสำรวจได้ทำความสะอาดตู้พระธรรม และนำเอาคัมภีร์ใบลานออกมาทำความสะอาดและจัดแยกชื่อเรื่อง ชื่อเรื่องส่วนใหญ่ได้แก่ พระอภิธรรม สังฮอมธาตุ ธรรมทั่วไป นิยายนิทานพื้นบ้าน และได้มัดเรื่องที่ครบชุด ไว้


 

            
ช่วงกำลังจัดแยกหมวดหมู่ใบลาน

 

          
จัดแยกหมวดหมู่ใบลาน

   



เชือกผูกห่อใบลานตามที่หาได้



ลักษณะการจารอักษรไทยน้อยและธรรมอีสานร่วมกันในลานเดียว

   
   

การใช้ตัวอักษรสร้อย


การมัดเก็บใบลานพร้อมแนบไม้ปี้(ฉลากบอกชื่อเรื่อง)
     
การแยกเรื่องเดียวกันที่กระจัดกระจายอยู่เข้าเป็นหมวดหมู่เดียวกัน
 

 วันที่ 15 กรกฎาคม 2547
          ทางคณะสำรวจโครงการอนุรักษ์คัมภีร์ใบลานภาคอีสานได้ลงข้อมูลในแบบสำรวจ ส่วนใหญ่ใบลานที่สำรวจพบอยู่ในหมวดอภิธรรม ตำนานพุทธศาสนา นิยายนิทานพื้นบ้าน ธรรมทั่วไป ใบลานที่พบ เป็นใบลานยาว อักษรที่สำรวจพบได้แก่อักษรธรรมอีสาน อักษรขอม และอักษรไทย ไม่พบอักษรไทยน้อย ภาษาที่พบได้แก่ ภาษาไทยอีสาน ภาษาบาลี ภาษาไทย ส่วนมากคนจารหนังสือจะเป็นคนในหมู่บ้าน ซึ่งปัจจุบัน ได้เสียชีวิตแล้ว และได้จัดเขียนใบปะหน้าของคำภีร์แต่ละมัดแล้วทำการห่อผ้าขาว ในการใช้เชือกมักห่อคัมภีร์ซึ่งทางโครงการได้ใช้สีของเส้นด้ายเป็นสัญลัษณ์ เช่นเดียวกับวัดพรหมประสิทธิ์ คือ สีเหลือง มัดคัมภีร์ใบลานประเภท ตำนานพระพุทธศาสนา ประวัติพุทธสาวก-สาวิกา สีเขียว มัดคัมภีร์ใบลานประเภท ธรรมทั่วไป แบบเรียน สีฟ้า มัดคัมภีร์ใบลานประเภท นิยายนิทานพื้นบ้าน ชาดก วรรณกรรม สีขาว มัดคัมภีร์ใบลานประเภท พระอภิธรรม พระวินัย พระสูตร สีเทามัดคัมภีร์ใบลานประเภท เบ็ดเตล็ด สีแดง มัดคัมภีร์ใบลานประเภท ประเพณีพิธีกรรม บทสวด สีน้ำเงิน มัดคัมภีร์ใบลานประเภทตำนานเมือง กฎหมายโบราณ สีม่วง มัดคัมภีร์ใบลานประเภท โหราศาสตร์ ตำรายา
          ขณะที่คณะสำรวจทำงานอยู่นั้น ท่านผู้ใหญ่บ้านและทางชาวบ้านได้แวะเวียนมาดู การทำงาน และทางคณะได้ยืมคัมภีร์ใบลานส่วนหนึ่งมาเพื่อศึกษา


  ใบตีกา (ฎีกา) หรือปี้บอกชื่อเรื่อง  
     
     

การห่อเก็บคัมภีร์ใบลานด้วยผ้าขาว คัมภีร์ใบลานแต่ละประเภทจะมัดคัมภีร์ด้วยเชือกที่มีสีต่างกัน เช่น เชือกสีฟ้า คือ นิยายนิทานพื้นบ้าน ชาดก วรรณกรรม / เชือกสีเหลือง คือ ตำนานพระพุทธศาสนา ประวัติพุทธสาวก-สาวิกา / เชือกสีม่วง คือ โหราศาสตร์ ตำรา เชือกสีแดง คือ ประเพณีพิธีกรรม บทสวด / เชือกสีเขียว คือ ธรรมทั่วไป แบบเรียน / เชือกสีขาว คือ พระอภิธรรม พระวินัย พระสูตร / เชือกสีเทา คือ เบ็ดเตล็ด / เชือกสีน้ำเงิน คือ กฎหมายโบราณ

 

               
ภาพแห่งความสำเร็จ                      
  เรียบเรียง นายอธิราชย์ นันขันตี
   ถ่ายภาพ ๑.นายณรงค์ศักดิ์ ราวะรินทร์
              ๒.นายสัญญา วุฒิสาร
   

 


โครงการอนุรักษ์ใบลานในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม  
อ.กันทรวิชัย จ.มหาสารคาม ๔๔๑๕๐  โทร. ๐๔๓-๗๕๔๓๒๑-๔๐ ต่อ ๒๐๑๘, ๒๐๒๑
เพื่อความสวยงามของจอภาพควรใช้ text size : medium ความละเอียดของจอภาพ ๘๐๐ x ๖๐๐ 
ส่งข้อแนะนำ หรือข้อคิดเห็น ได้ที่ :
Webmaster